Định nghĩa

1. Danh từ riêng:
   • Tên một nhân vật lịch sử: "Nhan Hồi" là tên tự của Nhan Uyên, một trong những học trò xuất sắc và được yêu quý nhất của Khổng Tử.
   • Biểu tượng của đức hạnh và trí tuệ: Trong văn hóa Nho giáo, tên gọi này thường được nhắc đến như một hình mẫu về sự hiếu học, đức độ và sự thanh bần.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ riêng:
  • Khổng Tử rất khen ngợi và yêu mến Nhan Hồi.
  • Câu chuyện về đức tính thanh bần của Nhan Hồi được lưu truyền trong sách vở.

Các cách sử dụng nâng cao

• "Đức như Nhan Hồi": Thành ngữ dùng để ca ngợi một người có phẩm hạnh cao quý, hiếu học và khiêm nhường, giống như Nhan Hồi.
  • Ông ấy tuy nghèo nhưng chăm chỉ đọc sách, thật có thể gọi là "đức như Nhan Hồi".

Biến thể và từ liên quan

• Nhan Uyên (Danh từ riêng): Tên thật của Nhan Hồi. Hai tên này chỉ cùng một người.

  • Nhan Uyên, tức Nhan Hồi, là học trò giỏi đạo đức của Khổng Tử.

• Bầu Nhan Uyên (Cụm danh từ cố định): Một thành ngữ gốc Hán-Việt, dùng để chỉ nơi ở đơn sơ, nghèo khó của bậc hiền nhân quân tử, lấy tích từ chỗ ở của Nhan Hồi.

  • Căn nhà tranh vách đất của ông già học giả ấy được ví như "Bầu Nhan Uyên".

Từ đồng nghĩa

• Hiền nhân: Người có đức hạnh và tài năng.
• Môn sinh ưu tú: Học trò xuất sắc.

Thành ngữ liên quan

• An bần lạc đạo (Nhan Hồi an bần lạc đạo): Vui với đạo nghĩa trong cảnh nghèo. Thành ngữ này xuất phát từ tích Nhan Hồi dù sống trong cảnh nghèo khó ("một giỏ cơm, một bầu nước") nhưng vẫn không đổi lòng ham học đạo.
  • Gương "an bần lạc đạo" của Nhan Hồi là bài học cho hậu thế.

1. Tức Nhan Uyên. Xem Bầu Nhan Uyên